Kategori: Makaleler

Doğru Akım Tek Yönlü Mü? İstanbul gibi büyük bir metropolde yaşayan biri olarak, her gün karşılaştığım toplumsal olaylar ve dinamikler, toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet konularını düşünmeye sevk ediyor. Bu yazımda, “Doğru akım tek yönlü mü?” sorusunu, toplumsal yapılar ve günlük hayat ile ilişkilendirerek inceleyeceğim. Sokakta, toplu taşımada ve işyerinde gözlemlediğim örneklerle bu konuyu ele alacak, farklı grupların bu akımdan nasıl etkilendiğini aktaracağım. Elektrik Akımı Gibi: Toplumsal Yapıda Doğru Akım Doğru akım (DC), elektriğin sadece bir yönde akmasını sağlayan bir akım türüdür. Ancak, toplumsal yapıda doğru akımın tek yönlü olup olmadığına dair sormamız gereken soru, sadece elektriksel değil, aynı…

İmsakta Hangi Dua Okunur? Psikolojik Bir Mercekten İnceleme Güneş doğmadan önce çalan alarm, yarı uykulu bir zihin ve derin bir iç ses… Hepimizin sabahın ilk ışıklarıyla kurduğu farklı bir ilişki vardır. Bazı insanlar için bu saatler sadece uyanmanın eşiğindedir; bazıları için ise bilinçli bir iç hesaplaşma, nefesin ve zihnin henüz dış dünyanın karmaşasıyla boğulmadığı bir zamandır. Bu yazıda “İmsakta hangi dua okunur?” sorusunu, sadece bir ritüelin arayışı olarak değil, aynı zamanda insan davranışlarının bilişsel, duygusal ve sosyal etkileşim bağlamında nasıl anlamlandığını sorgulayarak ele alacağız. İmsak Vakti ve Dua Pratiği: Psikolojinin Gözünden İmsak, sabahın erken saatlerinde, gündüzün yükümlülüklerinden önce zihnin ve…

Spotify Dinlediğim Şarkıları Kimler Görebilir? – Dijital Toplum ve Mahremiyetin Sınırları Bugün müzik dinlemek, genellikle kişisel bir deneyim olmanın ötesine geçmiş durumda. Spotify gibi dijital platformlar sayesinde, herkesin müzik tercihleri, dinlediği şarkılar ve keşfettiği sanatçılar kolayca paylaşılıyor. Ancak, dijital mahremiyetin sınırlarını sorgulamak, toplumların nasıl şekillendiğini ve bireylerin dijital ortamda nasıl etkileşimde bulunduklarını anlamak için önemli bir fırsat sunuyor. Spotify dinlediğiniz şarkılar, yalnızca sizin müzik zevkinizi yansıtmakla kalmaz, aynı zamanda toplumsal ve kültürel bağlamda birçok anlam taşır. Hangi şarkıları dinlediğinizin bir şekilde başkalarına görünmesi, kişisel mahremiyetin ve toplumsal normların kesişim noktalarını gündeme getirir. Bu yazıda, “Spotify dinlediğim şarkıları kimler görebilir?” sorusunu,…

Rahat Uyumak İçin Ne Yapmalıyım? Bir Sosyolojik Perspektiften Uyku, biyolojik bir ihtiyaç olmanın ötesinde, toplumsal bir anlam taşır. Ne zaman uyuduğumuz, nasıl uyuduğumuz ve ne kadar uyuduğumuz, sadece fizyolojik durumumuzla ilgili değil, aynı zamanda içinde yaşadığımız toplumsal yapılarla da doğrudan ilişkilidir. Her birimizin uykuya dair deneyimi, kişisel değil, toplumsal ve kültürel bir hikayedir. Düşünsenize: Aynı şehirde, aynı mahallede ya da aynı ülkede yaşayan insanlar farklı gece ritüelleri ve uyku alışkanlıkları benimsemiş olabilir. Kimileri yatağa yattığında rahatça uyuyabilirken, kimileri bir gecelik uykuyu bile bir lüks gibi görür. Peki, bu farklılıkların arkasında ne yatıyor? Sadece bireysel alışkanlıklar mı, yoksa toplumsal normlar, cinsiyet…

Peyker İsmi: Antropolojik Bir Bakış Bir isim, sadece bir etiket değil, kültürlerin içinde derin anlamlar taşır. İsimler, bir kişinin kimliğini yansıttığı gibi, aynı zamanda o bireyi çevreleyen kültürel, sosyal ve tarihi bağlamı da barındırır. Her kültür, kendine özgü geleneklerle isimlendirme yapar ve bu isimler genellikle bir anlam, tarih veya ritüel ile bağlantılıdır. “Peyker” ismi, Türk kültüründe sıkça rastlanan ama anlamı ve taşıdığı semboller açısından derin bir inceleme yapmayı gerektiren bir isimdir. Bu yazıda, “Peyker” ismini antropolojik bir perspektiften ele alarak, ismin kökenini, kültürel anlamlarını, toplumsal bağlamda nasıl şekillendiğini ve bunun kimlik oluşumu üzerindeki etkilerini keşfedeceğiz. Bir ismin taşıdığı anlamlar ve…

Jandarma ve Silah Kullanma Yetkisi: Tarihsel Bir Perspektif Geçmişi anlamadan, bugünü doğru bir şekilde yorumlamak imkansızdır. Özellikle, bir toplumsal yapının güvenlik güçlerinin nasıl işlediğini anlamak, o toplumun değerlerinin, değişimlerinin ve kriz dönemlerinin izlerini taşır. Jandarma, Türkiye’nin en köklü güvenlik güçlerinden biri olarak, yıllar içinde güvenlik ve kamu düzeni sağlamak adına silah kullanma yetkisini farklı biçimlerde kullanmıştır. Ancak bu yetki, sadece hukuki bir mesele değil, aynı zamanda toplumsal ve siyasi dinamiklerle şekillenmiş bir olgudur. Jandarmanın silah kullanma hakkı, tarihsel sürecin çeşitli dönemeçlerinde, toplumsal ve siyasal değişimlerle birlikte evrilmiştir. Bu yazıda, Jandarma’nın silah kullanma yetkisini tarihsel bir bakış açısıyla inceleyecek, bu süreçte…

Hayvanlarda Kuyruk Ne İşe Yarar? Psikolojik Bir Mercekten Bakış Kendi içsel dünyamızda ne zaman bir duygu patlaması yaşasak, bir davranışımız hemen ortaya çıkar. Gülümseme, göz kırpma, el hareketleri… Peki ya hayvanlar? Onların içsel dünyasını anlamak, duygu durumlarını gözlemlemek için psikolojik olarak ne kadar donanımlıyız? Birçok hayvanın duygusal ve bilişsel süreçlerine dair pek çok şey öğrendik, ancak hayvanlar dünyasında bedenin bir parçası olan kuyruk, hala ilginç bir sır olarak duruyor. Bir kedi mutlu olduğunda kuyruğunu nasıl sallar? Bir köpek tehlike hissettiğinde kuyruğunu neden farklı hareket ettirir? Bu davranışlar, hayvanların sosyal ve duygusal zekâlarının bir parçası olabilir mi? Hayvanlarda kuyruk, bazen bir…

Aperatif Nasıl Yazılır? Felsefi Bir Yaklaşım Bazen dilin inceliklerine dalmak, bize daha derin sorular sorar. Bir kelimenin doğru yazımını araştırmak, yalnızca bir dil bilgisi meselesi olmanın ötesine geçer; aynı zamanda bizim dünyayı anlama biçimimizi de yansıtır. Bir kelimenin yazılışı, anlamının ötesinde, ona dair inşa ettiğimiz düşünsel yapıları, tarihi ve toplumsal bağlamları da barındırır. Peki, “aperatif” kelimesinin yazılışı üzerine düşünürken, ne gibi felsefi sorularla karşılaşırız? Yazım hataları, doğru kelime seçimleri veya dilin kurallarına uygunluk, etik, bilgi kuramı (epistemoloji) ve varlık felsefesi (ontoloji) gibi derin felsefi konularla nasıl bir bağ kurar? Dil, sadece iletişim aracımız değil, aynı zamanda düşünme şeklimizin, dünyayı algılayış…

Giriş: Diyet, Toplum ve Birey Arasındaki Etkileşim Diyet, yalnızca sağlıklı beslenmekle ilgili bir konu değildir. Toplumların, bireylerin ve kültürlerin iç içe geçtiği bir dinamiği yansıtır. Kendi yaşam tarzımızı şekillendiren, tüketim alışkanlıklarımızı etkileyen ve kimi zaman kimliğimizi bile belirleyen bir olgudur. Şehriye, yıllardır sofralarımızda yer alan ve pek çok yemeğin vazgeçilmezi olan bir malzeme. Peki, diyete uygun mu? Bu sorunun yanıtı, yalnızca şehriyenin kalorisiyle ya da besin değerleriyle ilgili bir mesele değil, aynı zamanda toplumsal normların, kültürel pratiklerin ve güç ilişkilerinin şekillendirdiği bir sorudur. Günümüzde, diyete uygunluk kavramı sıklıkla kişisel sorumluluk, sağlıklı yaşam biçimi ve toplumsal beklentilerle ilişkilidir. Ancak bir yandan…

Kültürlerin Çeşitliliğini Keşfetmek: Platon’un Varlık Felsefesi Üzerine Antropolojik Bir Bakış Antropoloji, insanın kültürel çeşitliliğini anlamaya çalışırken, insanın varoluşunu, kimliğini ve toplumun işleyişini derinlemesine inceleyen bir disiplindir. Her kültür, farklı ritüeller, semboller ve topluluk yapıları ile kendini ifade eder. Bu çeşitliliği keşfederken, insanın evrensel soruları da gündeme gelir: “Biz kimiz?”, “Gerçek nedir?”, “Varlık nasıl tanımlanır?” İşte bu sorular, antik Yunan’dan günümüze kadar farklı felsefi geleneklerin temel taşlarını oluşturur. Platon’un varlık felsefesi, bu sorulara verdiği derin ve düşündürücü cevaplarla insanlık tarihindeki kültürel evrimin bir yansımasıdır. Bugün, Platon’un varlık felsefesine, kültürlerin farklı kimlik yapılarını nasıl etkileyebileceği üzerinden bir bakış açısı sunacağız. Platon’un Varlık…